Bł. Karolina Kózkówna

Karolina Kózka to polska męczennica, dziewica i błogosławiona Kościoła katolickiego. Mimo że od jej śmierci minęło przeszło sto lat, ta niezwykła postać inspiruje wielu twórców.

foto: Facebook
foto: Facebook

Karolina Kózkówna przyszła na świat 2 sierpnia 1898 roku we wsi Wał-Ruda pod Tarnowem. Pięć dni później dziewczynka została ochrzczona w pobliskim Radłowie. Karolina pochodziła z ubogiej chłopskiej rodziny. Urodziła się jako czwarte z jedenaściorga dzieci Jana i Marii z domu Borzęckiej. Jej rodzice posiadali niewielkie gospodarstwo, na którym już od najmłodszych lat pomagała im w pracy.

Rodzinny dom przyszłej błogosławionej przepełniony był atmosferą żywej i autentycznej wiary. Co dzień cała familia Kózków zbierała się na śpiewaniu „Godzinek” oraz wspólnej modlitwie. Tej praktyki nie zaniedbywano także przed posiłkami. Rodzina ta prowadziła także intensywne życie sakramentalne, nie bagatelizując codziennej Mszy świętej. Krewni i sąsiedzi gromadzili się w jej domu na wspólnym czytaniu Pisma Świętego, żywotów świętych oraz czasopism religijnych. W okresie wielkiego postu śpiewano tam „Gorzkie żale”, a w czasie Bożego Narodzenia kolędy. Z tych właśnie powodów ubogą chatę Kózków nazywano często „kościółkiem”.

foto: Facebook
foto: Facebook

Od najmłodszych lat, wychowywana w tej atmosferze Karolina, ukochała modlitwę i starała się wzrastać w miłości Bożej. Na otrzymanym od matki różańcu modliła się zarówno w dzień jak i w nocy. Przekładało się to na jej życiową postawę. We wszystkim była posłuszną rodzicom, a młodszym rodzeństwem opiekowała się z miłością i troską.

W latach 1906-1912 Karolina uczęszczała do ludowej szkoły podstawowej. Po jej ukończeniu uczestniczyła w tzw. nauce dopełniającej trzy razy w tygodniu. Jako, że była pilna i obowiązkowa a edukacja sprawiała jej radość, przyszła błogosławiona była dobrą uczennicą, z religii zaś otrzymywała zawsze wzorowe oceny.

W 1907 roku Karolina przystąpiła w Radłowie do I Komunii Świętej. Siedem lat później, w nowo wybudowanym kościele parafialnym w Zabawie, została bierzmowana przez biskupa tarnowskiego Leona Wałęgę.

Niewątpliwie ogromny wpływ na duchowe życie Karoliny miał jej wuj Franciszek Borzęcki, który był bardzo religijnym człowiekiem, mocno zaangażowanym w działalność apostolską i społeczną. Siostrzenica pomagała mu prowadzić świetlicę oraz bibliotekę, do której nierzadko, oprócz młodzieży, przychodzili także dorośli. W miejscu tym prowadzono także kształcące rozmowy, śpiewano patriotyczne i religijne pieśni, a także deklamowano utwory wieszczów.

Karolina działała także w swojej parafii. Należała do Apostolstwa Modlitwy, była zelatorką Koła Żywego Różańca, apostołką kultu Najświętszego Sakramentu i Najświętszego Serca Pana Jezusa przez Komunię Św. wynagradzającą. Zawsze, gdy poznała jakąś prawdę wiary lub usłyszała ważne duszpasterskie słowo, nie zachowywała tego dla siebie, lecz spieszyła, by przekazać je innym. Można powiedzieć, że Karolina była urodzoną katechetką. Razem ze swoim rodzeństwem oraz innymi dziećmi z okolicy śpiewała pieśni religijne i odmawiała różaniec, zachęcając jednocześnie do życia według Bożych przykazań.

Przyszła błogosławiona swój czas poświęcała nie tylko dzieciom, lecz także starszym i chorym. Odwiedzała ich, posługując im w rozmaity sposób oraz czytając religijne pisma. W razie konieczności przygotowywała ich także na przyjęcie Wiatyku.

Jej piękne i czyste życie zakończyło się bardzo wcześnie w brutalny sposób. 18 listopada 1914 roku, a więc na początku I wojny światowej, carski żołnierz uprowadził ją i bestialsko zamordował, gdy Karolina broniła przed bandytą swojego dziewictwa. Jej zmasakrowane ciało znaleziono w pobliskim lesie dopiero 4 grudnia.

Pogrzeb Karoliny Kózkówny odbył się 6 grudnia 1914 roku w niedzielę na cmentarzu grzebalnym. W ceremonii uczestniczyło ponad trzy tysiące ludzi. Żałobnicy byli przekonani, iż uczestniczą w pochówku męczennicy, a ostatnia droga błogosławionej stała się okazją do manifestacji patriotyczno-religijnej. Dało to początek kultowi bł. Karoliny. 18 listopada 1917 roku bp Wałęga przeniósł jej doczesne szczątki do grobowca przy kościele parafialnym we wsi Zabawa.

Staraniami kolejnych biskupów tarnowskich, Jana Stepy i Jerzego Ablewicza, zainicjowano proces beatyfikacyjny Karoliny Kózki, który ostatecznie rozpoczął się w 1965 roku. Postulatorem, czyli osobą odpowiedzialną za przygotowanie i prowadzenie procesu beatyfikacyjnego, został w procesie informacyjnym w diecezji tarnowskiej ks. dr Jan Białobok. 6 października 1981 r. przeprowadzono ekshumację i pierwsze rozpoznanie doczesnych szczątków Karoliny. Jej ciało zostało złożone w sarkofagu w kruchcie kościoła w Zabawie. 30 czerwca 1986 przyjęto dekret o męczeństwie Karoliny. Rekognicja kanoniczna oraz przełożenie doczesnych szczątków męczennicy do nowej trumny odbyły się w marcu 1987 roku.

foto: Facebook
foto: Facebook

Do chwały ołtarzy Karolinę Kózkównę wyniósł św. Jan Paweł II podczas wizyty w Tarnowie 10 czerwca 1987 roku. – Święci są po to, ażeby świadczyć o wielkiej godności człowieka. Świadczyć o Chrystusie ukrzyżowanym i zmartwychwstałym dla nas i dla naszego zbawienia – to znaczy równocześnie świadczyć o tej godności, jaką człowiek ma wobec Boga. Świadczyć o tym powołaniu, jakie człowiek ma w Chrystusie – powiedział w czasie uroczystej Mszy świętej beatyfikacyjnej ojciec święty

W piętnastą rocznicę beatyfikacji Karoliny Kózki, biskup tarnowski Wiktor Skworc, ustanowił kościół parafialny w Zabawie Sanktuarium błogosławionej. Obecnie jej szczątki doczesne spoczywają w tej świątyni pod ołtarzem głównym.

Uroczysty kult błogosławionej Karoliny rozpoczął się od przeniesienia trumny z przedsionka kościoła i złożenia jej w sarkofagu pod mensą głównego ołtarza jej świątyni parafialnej. Przy diecezjalnym Sanktuarium w Zabawie poświęcono także kaplicę Męczenników i Ofiar Przemocy. Zainicjowano też budowę Pomnika Ofiar Wypadków Komunikacyjnych, który jest pierwszym etapem powstawania Centrum Leczenia Traumy Powypadkowej.

W ikonografii błogosławioną przedstawia się z palmą w ręce.

Błogosławiona Karolina Kózkówna została patronką Ruchu Czystych Serc, Katolickiego Stowarzyszenia Młodzieży, a także patronką diecezji rzeszowskiej. W Sanktuarium w Zabawie każdego 10 dnia miesiąca odprawiana jest Msza święta w intencji kanonizacji bł. Karoliny. Każdego 18 natomiast odbywa się tam nabożeństwo drogi krzyżowej.

Życie błogosławionej Karoliny stało się inspiracją dla filmowców. W 2014 roku na ekrany kin weszła produkcja pt. „Karolina” w reżyserii Dariusza Reguckiego.

Źródła: Wiki, Brewiarz.pl

Przekaż wieści dalej!

Marta Maciejewska

Marta Maciejewska

Studentka politologii w Wyższej Szkole Kultury Społecznej i Medialnej. Zakochana w Toruniu Świdniczanka, uwielbiająca historię i czekoladę w każdej postaci.

Więcej artykułów autora

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.